การรอคอยของ อัง ลี

วินทร์ เลียววาริณ

23 มิถุนายน 2016 · 

อัง ลี เป็น 'แม่บ้าน' นานหกปี

ตลอดหกปีนั้นเขาเลี้ยงลูก ดูแลบ้าน ทำอาหารแทนภรรยา

เป็นหกปีที่เขาพยายามหางานที่เขารัก เป็นหกปีที่ภรรยาของเขาเป็นคนหาเลี้ยงครอบครัว เขารู้ว่ามันเป็นสิ่งที่น่าละอายตามธรรมเนียมจีน แต่ภรรยาของเขาเข้าใจและยืนยันให้เขาทำในสิ่งที่รัก คือภาพยนตร์

อัง ลี เกิดที่จังหวัดเกษตรกรรมทางภาคใต้ของไต้หวัน ครอบครัวของเขามุ่งเน้นการศึกษาและขนบธรรมเนียมจีนเก่า พ่อแม่อพยพมาจากเมืองจีนหลังจากคอมมิวนิสต์ยึดแผ่นดินจีนสำเร็จในปี พ.ศ. 2492

เขาเรียนในโรงเรียนที่พ่อเป็นครูใหญ่ ดังนั้นจึงถูกคาดหวังให้เรียนดีเพื่อที่จะได้สอบเข้ามหาวิทยาลัย ตรงข้ามเขากลับสอบตกสองหน เขาหันเหไปเข้าวิทยาลัยศิลปะแห่งชาติ เมื่อเขาสอบเข้าไปเรียนศิลปะภาพยนตร์นั้น เขาไม่ได้รับคำชื่นชมจากพ่อเลยแม้แต่น้อย เพราะค่านิยมของชาวจีนรุ่นเก่า การเต้นกินรำกินเป็นสิ่งต่ำต้อยอย่างยิ่ง

หลังจากจบการศึกษาที่ไต้หวัน เขาไปเรียนต่อที่อเมริกา ที่มหาวิทยาลัยนิวยอร์ก เขาเป็นผู้ช่วยเพื่อนนักศึกษา สไปค์ ลี ทำหนังวิทยานิพนธ์ ภาพยนตร์วิทยานิพนธ์ของเขาเองก็ได้รับรางวัลหลายชิ้น แต่นั่นไม่ทำให้เขาได้ทำงานที่เขารักเมื่อกลับถึงบ้านเกิดเลย

เขาบอกว่า ในโรงเรียนคุณถูกกระตุ้นและได้รับกำลังใจเพื่อขุดความสามารถของคุณออกมา โรงเรียนจึงมีคำชมมากกว่าคำวิพากษ์ แต่ในโลกของความจริงยากกว่านั้นมาก

ช่วงหกปีนั้น เขาเขียนบทหนังไปเรื่อย ๆ เขาบอกว่า "ระยะเวลานั้นน่ากลัวมาก ผมเป็นเหมือนวิญญาณเร่ร่อน ไม่มีอะไรที่ผมทำได้สักอย่าง ผมไม่สามารถปล้นธนาคารเพื่อนำเงินมาสร้างหนัง ผมได้แต่รอ"

ช่วงเวลานั้นเป็นเวลาที่แย่สำหรับ อัง ลี เขารู้สึกสิ้นหวังที่ไม่สามารถทำงานที่ตนเองรัก ในตอนแรกภรรยาของเขาร้องไห้บ่อยมาก เพราะไม่รู้ว่าจะทนวันเวลาแบบนั้นได้อีกนานเท่าไร ทั้งพ่อแม่ของเขาและครอบครัวฝ่ายภรรยาไม่ชอบใจการที่เขาไม่เลิกราจากภาพยนตร์ เพื่อไปทำงานอื่นแทน แต่ในที่สุดคนเหล่านั้นก็เลิกพูดเพราะความเบื่อ

สิ้นปีที่หก บทหนังสองเรื่องที่เขาเขียนชนะการประกวดรวดเดียวสองรางวัล (Pushing Hands กับ The Wedding Banquet ได้รางวัลที่หนึ่งกับที่สอง) จากบทภาพยนตร์กลายเป็นภาพบนจอเงิน จากพ่อบ้านที่จับตะหลิวเป็นผู้กำกับที่จับรางวัลต่าง ๆ มากมาย และจากวิญญาณเร่ร่อนกลายเป็นนักสร้างหนังที่คนทั่วโลกจับตา

……..

ความฝันเป็นเรื่องสวยงาม ความทุ่มเทเป็นสิ่งที่ดี แต่บ่อยครั้งเราไม่ได้ทำงานที่เรารัก บางครั้งปัจจัยต่าง ๆ ในโลกนี้มีมากมายจนกลบความน้อยใจที่ไปไม่ถึงจุดหมาย

ถนนทุกเส้นเต็มไปด้วยอุปสรรคเสมอ บ่อยครั้งคนที่ไปถึงจุดหมายคือผู้ที่อดทนต่อคำปรามาส และทำงานอย่างมุ่งมั่นโดยไม่ฟังเสียงนกเสียงกา

อัง ลี ได้รับรางวัลออสการ์ รางวัลสูงสุดทางภาพยนตร์ของโลกตะวันตกในฐานะผู้กำกับยอดเยี่ยม (Brokeback Mountain) เป็นคนผิวเหลืองคนแรกที่ได้รับรางวัลซึ่งปกติมีแต่ชาวตะวันตกได้รับ เพราะต้องฟันฝ่าไม่แต่ความยากของงาน แต่อคติด้วย

อัง ลี กล่าวว่า พลันช่วงเวลาหกปีแห่งความลำบากและอดทนก็กลายเป็นภาพพร่าเลือน หกปีสั้นลงราวหกอาทิตย์

(จาก ความฝันโง่ ๆ)